Rola cewki rozruchowej w silniku windy
Silniki stosowane w windach załadowczych – zarówno 12 V, 24 V, jak i 230 V AC – często posiadają wewnętrzne lub zewnętrzne układy rozruchowe, które umożliwiają płynny start silnika oraz przełączenie uzwojeń po uruchomieniu. Kluczowym elementem tego procesu jest właśnie cewka rozruchowa przełączająca.
1.1 Co robi cewka przełączająca?
-
W początkowej fazie rozruchu załącza dodatkowe uzwojenie rozruchowe, aby zwiększyć moment obrotowy.
-
Po osiągnięciu odpowiednich obrotów, odłącza uzwojenie rozruchowe i przełącza silnik w tryb pracy ciągłej.
-
Chroni układ przed przeciążeniem i nadmiernym poborem prądu.
W praktyce, cewka działa jak automatyczny przekaźnik, który zarządza fazą startową silnika.
Gdzie znajduje się cewka rozruchowa i jak wygląda?
W silnikach stosowanych w windach (np. Dhollandia, Bär, Zepro), cewki mogą być:
-
Zintegrowane z rozrusznikiem silnika (w modelach DC 12/24 V).
-
Zewnętrzne – w formie modułu elektromagnetycznego, połączonego z uzwojeniem silnika (w przypadku silników 230 V AC lub 400 V).
-
W niektórych konstrukcjach – wbudowane w elektrozawór startowy sterujący przepływem prądu.
Typowa cewka rozruchowa ma postać metalowego korpusu z konektorami i rdzeniem elektromagnesu w środku.
Jakie są skutki uszkodzenia cewki przełączającej?
Awaria cewki rozruchowej prowadzi do szeregu problemów z pracą windy. Najczęstsze objawy:
| Objaw | Możliwa przyczyna |
|---|---|
| Silnik nie uruchamia się lub „klika” | Przerwana cewka, wypalony styk przełącznika |
| Silnik kręci, ale nie ma siły podnieść platformy | Brak załączenia uzwojenia rozruchowego |
| Słychać cykanie przekaźnika, ale brak ruchu | Zwarcie lub przerwa w cewce elektromagnesu |
| Częste przeciążenia lub wybijanie bezpieczników | Opóźnione przełączenie fazy – zbyt duży pobór prądu |
Niesprawna cewka może prowadzić do:
-
przegrzewania silnika,
-
spalenia uzwojeń,
-
uszkodzenia przekaźników,
-
przestoju pojazdu.
Cewka a bezpieczne przełączanie – dlaczego to ważne?
Silnik windy działa cyklicznie – kilkanaście razy dziennie podnosi i opuszcza platformę. Dlatego każda faza pracy silnika musi być:
-
szybka,
-
niezawodna,
-
oszczędna energetycznie.
Bez cewki rozruchowej silnik może:
-
pobierać zbyt duży prąd przy starcie,
-
pracować niestabilnie,
-
ulec szybkiemu zużyciu.
Cewka zapewnia płynne przejście między fazą startową (moment obrotowy) a roboczą (utrzymanie obciążenia), co ma kluczowe znaczenie zwłaszcza w windach eksploatowanych zimą lub pod dużym obciążeniem.
Jak diagnozować i wymieniać cewkę rozruchową?
5.1 Diagnostyka:
-
Pomiar rezystancji cewki (typowo 20–60 Ω – zależnie od modelu).
-
Sprawdzenie działania przekaźnika za pomocą napięcia zasilającego.
-
Test pod obciążeniem – silnik powinien startować płynnie, bez opóźnień.
5.2 Wymiana:
-
Odłącz zasilanie (bezpiecznik, akumulator lub zasilacz).
-
Zdemontuj starą cewkę (odkręć korpus, odłącz konektory).
-
Zainstaluj nową – sprawdź, czy napięcie i typ są zgodne z oryginałem.
-
Podłącz przewody zgodnie ze schematem.
-
Wykonaj test próbny bez obciążenia.
-
Po pozytywnym teście – przeprowadź cykl załadunku z pełnym ciężarem.
Dobór odpowiedniej cewki – na co zwrócić uwagę?
Parametry do uwzględnienia:
-
Napięcie robocze: 12 V, 24 V DC lub 230 V AC – zgodnie z silnikiem.
-
Rodzaj cewki: rozruchowa, podtrzymująca, przełączająca – zgodna z typem aplikacji.
-
Typ obudowy: otwarta, zamknięta, hermetyczna – zależnie od warunków montażu.
-
Rodzaj styku: NC (normalnie zamknięty) / NO (normalnie otwarty).
-
Zgodność z producentem windy – np. cewki dedykowane do modeli Dhollandia, Bär, Zepro.
Utrzymanie i zalecenia serwisowe
✅ Regularnie kontroluj przewody doprowadzające zasilanie do cewki – zwłaszcza w miejscach narażonych na wilgoć i sól drogową.
✅ Unikaj przedłużania przewodów – zmiany napięcia mogą wpłynąć na opóźnienie działania cewki.
✅ Wymieniaj cewkę, jeśli stwierdzisz spadek napięcia lub słabe przełączanie.
✅ Prowadź dokumentację serwisową i cykle pracy – szybka reakcja to niższe koszty.
Co mówi dokumentacja producentów i UDT?
Zgodnie z przepisami UDT oraz dokumentacją techniczną wytwórców wind:
-
układ rozruchowy musi działać automatycznie i niezawodnie,
-
komponenty, takie jak cewki przełączające, muszą mieć odpowiednie dopuszczenia,
-
uszkodzenie cewki rozruchowej może skutkować negatywnym wynikiem przeglądu UDT,
-
należy stosować tylko elementy zgodne z dokumentacją windy i jej numerem fabrycznym.
Cewki rozruchowe przełączające są niewielkimi, ale kluczowymi komponentami silników stosowanych w windach samochodowych. Ich prawidłowe działanie zapewnia płynny start i bezpieczne przełączanie trybów pracy silnika. Awaria cewki może skutkować poważnymi konsekwencjami – od unieruchomienia windy, po spalenie silnika. Dlatego warto dbać o ich stan techniczny, diagnozować na czas i korzystać z części zgodnych z wytycznymi producenta oraz wymaganiami UDT.
Masz problem z rozruchem windy? Silnik nie startuje, mimo sprawnego zasilania? To może być cewka przełączająca!
? Skontaktuj się z Hydrowind – pomożemy zdiagnozować usterkę, dobierzemy odpowiednią cewkę i przywrócimy pełną sprawność windy.